Speel je vaardig; executieve functies ontwikkelen met spellen

Speel je vaardig; een praktisch boek om executieve functies te ontwikkelen met behulp van spellen.


Boek; Speel je vaardig

Heidi van der Westerlaken-Vriens is de schrijfster van het boek Speel je vaardig. Zij is leerkracht in het basisonderwijs en gespecialiseerd in talentontwikkeling en hoogbegaafdheid. Ik mocht haar mooie boek bekijken en hier een review over schrijven. Dit boek is bruikbaar voor iedereen die wil werken aan de ontwikkeling van executieve functies met behulp van spellen. Of je nu leerkracht bent of ouder. In het boek staan tientallen spellen die je kunt gebruiken in de klas of thuis.


Wat zijn executieve functies nu eigenlijk?

Het boek begint met een klein stukje theorie. Executieve functies zijn de vaardigheden die nodig zijn om te leren.  Richard Guare en Peg Dawson (2010) onderscheiden daarbij de gedragsvaardigheden en de denkvaardigheden.  De gedragsvaardigheden zijn ; respons-inhibitie, emotieregulatie, volgehouden aandacht, taakinitiatie, flexibiliteit en doelgericht gedrag.

De denkvaardigheden zijn; planning/prioritering, organisatie, werkgeheugen, timemanagement en metacognitie.

Het is voor iedereen belangrijk dat onze executieve functies voldoende zijn ontwikkeld om te kunnen functioneren in de maatschappij. Helaas is dat alleen niet altijd zo, daarom is het belangrijk om deze vaardigheden te trainen. Een werkwijze om aan deze vaardigheden te werken kan zijn door gebruik te maken van spellen. Kinderen vinden dit leuk om te doen en hebben vaak niet in de gaten dat ze aan het leren zijn. Als leerkracht kun je met het kind de terugkoppeling maken van het dagelijkse schoolwerk naar het spel. Bijvoorbeeld; weet je nog hoe je dat toen hebt aangepakt bij het spel? Hoe heb je toen doorgezet?


Heel veel Spellen

Door het spelen van spelletjes wordt er aan heel veel executieve functies gewerkt; kinderen moeten flexibel zijn, ze moeten een plan bedenken, ze moeten om kunnen gaan met emoties, op de beurt kunnen wachten, tegen hun verlies kunnen etc. Kinderen die veel spellen spelen zullen hun gedrags- en denkvaardigheden beter ontwikkelen dan kinderen die zelden tot nooit spelletjes spelen.

Wanneer je als leerkracht spellen gaat inzetten om te werken aan de executieve functies is het belangrijk dat je dit ook kunt begeleiden. Veel spellen kunnen zelfstandig gespeeld worden, maar het is belangrijk om met het kind in gesprek te gaan en te evalueren op het proces. In het boek zijn ook signalerings- en  registratiebladen opgenomen om dit bij te houden. Samen met het kind kun je deze bladen invullen en doelgericht aan één vaardigheid werken. Oudere kinderen kunnen het blad zelf invullen. Ook zijn er richtvragen opgenomen voor het gesprek dat je met de leerling voert.

De spellen in het boek zijn opgedeeld in vier categorieën; logische denkspellen voor 1 speler, strategische denkspellen, coöperatieve spellen en reactiespellen. In elke categorie staan spellen voor ieder leeftijd. De meeste spellen zijn oplopend in moeilijkheidsgraad en daardoor al snel te spelen.

Mijn mening

Het eerste wat ik dacht was; had ik dit boek maar toen ik mijn Meesterstuk schreef voor de Master SEN opleiding in 2013. Ik ben toen bezig geweest met het inrichten van het kleuterleerplein op onze school. Een leerplein met uitdagende materialen voor slimme kleuters. De smart games waren toen echt favoriet. Ook in mijn groep 4 vorig jaar zijn deze games veel gespeeld.

Fijn dat voor elke categorie de executieve functies staan uitgeschreven. Bij elk spel staat genoteerd welke vaardigheden het meest ontwikkeld worden. Er is een beknopte en duidelijke uitleg voor elk spel; het doel, de voorbereiding, het spelverloop en het einde worden allen benoemd. Via een QR-code kun je nog een instructiefilmpje bekijken. Ook leuk om samen met de kinderen te doen.

Het boek ziet er heel duidelijk en overzichtelijk uit. Praktisch voor elke school. Meer weten of het boek bestellen, kijk dan op www.speeljevaardig.nl

Deze blog is geschreven in samenwerking met Speel je vaardig.


WINACTIE!! WIN het boek speel je vaardig

Namens Heidi mag ik één exemplaar van het boek Speel je vaardig verloten. Wil jij dit boek winnen, laat dan in een reactie op Facebook achter waar en hoe jij dit boek zou gebruiken.

Meedoen kan t/m vrijdag 16 februari. De winnaar wordt vrijdagavond 16 februari bekend gemaakt.

Delen:Share on FacebookShare on Google+Tweet about this on TwitterPin on Pinterest

11 gedachten over “Speel je vaardig; executieve functies ontwikkelen met spellen

  1. Lies Michiels schreef:

    In onze buitenschoolse opvang, waar ook kinderen met specifieke behoeften welkom zijn ( Ass, ADHD,…) zorgen we naast een hoog welbevinden , voor een hoge betrokkenheid. We bieden spelimpulsen aan, en willen deze ook meer richten naar het versterken van executieve functies.
    Het lijkt ons de ideale gelegenheid om ons aanbod kritisch onder de loep te nemen, en gerichter het speelgoed aan te bieden.

  2. G van Gerwen schreef:

    Ik zou dit boek graag bij mij in de klas willen gebruiken. Fijn voor de hoogbegaafde kinderen in de klas maar ook zeker voor alle andere kinderen. Ik denk dat het voor alle kinderen goed is om de executieve functies te oefenen en vergroten.

  3. Eline van run schreef:

    Mijn collega is voor haar master sen met een leerling aan het werk met de executieve functies. De leerling zie ik in de pauze op het plein. Dit boek zou ons beide kunnen helpen om met de leerling en anderen spellen te spelen op het plein in de pauze. Hij leert terwijl hij speelt. Top!

  4. Pieta Hiemstra schreef:

    Ik zou dit boek goed kunnen gebruiken bij de lessen van Ingenium (verrijkingsklas). We bieden de executieve functies aan met als metafoor een boot. Wanneer we daaraan ook nog de diverse spellen aan kunnen koppelen, dan is er een compleet programma. Later wil ik hier een school breed programma van maken.

    Pieta

  5. Hester v steenis schreef:

    Ik zou het graag op alle 15 scholen waar ik kom, met leerlingen, groepjes leerlingen, die extra oefening nodig hebben. Het is een leuke sociale manier om hè vaardigheden te verbeteren !

  6. Mirjam Tros schreef:

    Ohhhh, deze boeken zou ik graag winnen en in willen zetten bij ons op school. Ik merk steeds meer als IB er dat het missen van/ het minder ontwikkeld zijn van executieve functies bij kinderen een onderdeel zijn waardoor zij moeilijkheden ervaren met het leren.

  7. Anita Nieuwenhuijs schreef:

    Thuis maar ook op school als we daar zijn voor de kinderen met dyslexie met onze therapie/voorleeshond. Juist om zo af en toe ook eens wat anders te doen, docenten te laten zien dat er meer kan dan alleen maar kinderen vertellen wat ze anders moeten doen… 😀

  8. Yvonne Vink schreef:

    Een mooie aanvulling voor mijn groep 7 waar de executieve functies belabberd zijn en op mijn maandagochtend in de plusklas. Veel leuker om het het te beleven dan er over te praten.
    Graag!

  9. Yvonne schreef:

    Een mooie aanvulling voor mijn groep 7 waar de executieve functies een boost nodig hebben. Veel leuker om het te ervaren dan erover te praten.

  10. Karin Schriemer schreef:

    Ja, ik wil.
    Lijkt mij super fijn voor het kind wanneer zijn/haar juf /meester hem/haar kan helpen met de problemen die hij/zij dagelijks ervaart. Iemand die begrip heeft en samen met het kind werkt aan de vaardigheden die je nodig hebt in de maatschappij. Ook prettig om klassikaal en schoolbreed in te zetten. Dit zou een mooi middel zijn om een stapje verder te komen. # basisschool Mikado.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *